Masz pytanie? Napisz do nas
kontakt@kompendiumbudowlane.pl
Oznaczenie hydrantu na mapie to informacja, której szuka zarówno inwestor analizujący mapę do celów projektowych, jak i projektant planujący zaopatrzenie budynku w wodę do celów przeciwpożarowych. Hydrant jest jednym z elementów sieci wodociągowej, które muszą znaleźć się na mapie zasadniczej, a jego położenie ma znaczenie dla bezpieczeństwa pożarowego budynków, projektowania przyłączy, a nawet dla planowania zjazdu z działki czy ogrodzenia. Wyjaśniamy, jak wygląda symbol hydrantu na mapie, jak odróżnić go od innych elementów uzbrojenia terenu, jak czytać tabliczki hydrantowe w terenie i jakie wymagania obowiązują przy rozmieszczaniu hydrantów.
Hydranty zewnętrzne są obiektami sieci uzbrojenia terenu, dlatego pokazuje się je na mapie zasadniczej oraz na mapie do celów projektowych, która jest sporządzana na jej podstawie przez uprawnionego geodetę. Dane o sieciach pochodzą z geodezyjnej ewidencji sieci uzbrojenia terenu, w skrócie GESUT, prowadzonej przez starostów. Hydrant na mapie zawsze jest powiązany z przewodem wodociągowym, z którego jest zasilany, dlatego odnajdziemy go przy niebieskiej linii oznaczającej wodociąg.
Zasady prezentowania obiektów na mapie zasadniczej określa rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z 23 lipca 2021 r. w sprawie bazy danych obiektów topograficznych oraz mapy zasadniczej (Dz.U. 2021 poz. 1385). W załącznikach do rozporządzenia zdefiniowano znaki umowne dla wszystkich obiektów, w tym dla sieci wodociągowej i jej armatury. Hydrant ma w bazie danych kod SUWH i jest obiektem punktowym, czyli prezentowanym na mapie znakiem w miejscu jego faktycznego położenia.
Hydrant przedstawia się na mapie zasadniczej niebieskim znakiem punktowym, tym samym kolorem co przewody wodociągowe. Znak jest zdefiniowany dla skali 1:500 i ma średnicę około 2 mm, składa się z niewielkiego okręgu uzupełnionego elementem w kształcie grotu, co odróżnia go od zasuwy i studzienki wodociągowej. W mapach w skalach 1:1000, 1:2000 i 1:5000 znaki są proporcjonalnie pomniejszane. Na starszych mapach, sporządzanych według dawnej instrukcji technicznej K-1, kształt symbolu może się nieco różnić, dlatego zawsze warto zajrzeć do legendy dołączonej do konkretnej mapy.
Na mapach projektowych, gdzie oprócz istniejącej infrastruktury pokazuje się też elementy planowane, hydrant projektowany rysuje się w odróżniający sposób, często z dopiskiem lub inną grubością linii. W dokumentacji projektowej sieci wodociągowych spotyka się też rozróżnienie na hydrant nadziemny z zasuwą i hydrant podziemny z zasuwą, opisane w legendzie rysunku.
Na niebieskim przewodzie wodociągowym oprócz hydrantów pojawiają się także inne znaki punktowe. Zasuwa, czyli zawór odcinający przepływ wody, ma w bazie danych kod SUWW i własny symbol, a studzienki wodociągowe pokazuje się obrysem lub znakiem studni. Przyłącza do budynków prowadzone są od przewodu rozdzielczego do ściany budynku i zwykle kończą się zasuwą lub wodomierzem. Hydrant najczęściej znajduje się w pasie drogowym, na odgałęzieniu od przewodu, w pobliżu krawędzi jezdni lub chodnika.
Aby poprawnie odczytać oznaczenie hydrantu, warto znać ogólną kolorystykę sieci uzbrojenia terenu. Wodociąg rysuje się kolorem niebieskim, kanalizację brązowym, sieć gazową żółtym, elektroenergetyczną czerwonym, ciepłowniczą fioletowym, a telekomunikacyjną pomarańczowym. Przy przewodach umieszcza się opisy literowe i średnice. Litera w oznacza wodociąg, k kanalizację, g gaz, e elektroenergetykę, c ciepłownictwo, a t telekomunikację. Średnicę podaje się w milimetrach, np. w Ø110 lub w Ø160 dla przewodów rozdzielczych.
| Sieć | Kolor na mapie | Oznaczenie literowe |
|---|---|---|
| Wodociągowa (w tym hydranty i zasuwy) | niebieski | w |
| Kanalizacyjna | brązowy | k (ks, kd, kog) |
| Gazowa | żółty | g |
| Elektroenergetyczna | czerwony | e |
| Ciepłownicza | fioletowy | c |
| Telekomunikacyjna | pomarańczowy | t |
Hydrant nadziemny to charakterystyczny słupek, zwykle w kolorze czerwonym, wyposażony w nasady do podłączenia węży strażackich. Jest dobrze widoczny, łatwy do odnalezienia i szybki w obsłudze, dlatego w przepisach przeciwpożarowych jest rozwiązaniem preferowanym. Hydrant podziemny jest ukryty pod żeliwną skrzynką z pokrywą w nawierzchni chodnika lub jezdni. Aby z niego skorzystać, strażacy muszą zlokalizować pokrywę, otworzyć ją i zamontować stojak hydrantowy. Hydranty podziemne stosuje się tam, gdzie nadziemne mogłyby utrudniać ruch lub byłyby narażone na uszkodzenia.
Ponieważ hydrant podziemny bywa trudny do odnalezienia, szczególnie zimą pod śniegiem lub gdy pokrywa zostanie zastawiona samochodem, jego położenie oznacza się w terenie tabliczką hydrantową.
Tabliczki hydrantowe montuje się na ścianach budynków, ogrodzeniach lub słupkach w pobliżu hydrantu. Zasady ich wykonania opisywała norma PN-86/B-09700 dotycząca tablic orientacyjnych do oznaczania uzbrojenia sieci wodociągowych. Tabliczka hydrantowa ma zwykle białe pole z czerwonym obramowaniem i zawiera informacje o średnicy hydrantu oraz o jego położeniu względem tabliczki.
Liczby umieszczone na tabliczce informują, w jakiej odległości, wyrażonej w metrach, znajduje się hydrant – w lewo lub w prawo oraz do przodu, licząc od miejsca zamontowania tabliczki. Dodatkowo na tabliczce podaje się średnicę nominalną hydrantu w milimetrach, najczęściej 80 lub 100 mm. Dzięki temu strażacy mogą szybko odmierzyć odległość i odnaleźć ukrytą pokrywę hydrantu nawet w trudnych warunkach. Podobne tabliczki, w innych kolorach, stosuje się do oznaczania zasuw, nawiertek i innych elementów sieci.
Wymagania dotyczące hydrantów zewnętrznych wynikają z rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 24 lipca 2009 r. w sprawie przeciwpożarowego zaopatrzenia w wodę oraz dróg pożarowych. Hydranty zewnętrzne instaluje się na sieci wodociągowej, przede wszystkim jako hydranty nadziemne o średnicy nominalnej 80 mm, a w uzasadnionych przypadkach również 100 mm. Hydranty podziemne dopuszcza się w sytuacjach, gdy zastosowanie nadziemnych nie jest możliwe.
Według tych przepisów hydranty zewnętrzne rozmieszcza się wzdłuż dróg i ulic, a także przy skrzyżowaniach, przy czym odległość między hydrantami nie powinna przekraczać 150 m. Odległość hydrantu od chronionego budynku nie powinna być większa niż 75 m dla pierwszego hydrantu, a hydrant nie powinien znajdować się dalej niż 15 m od krawędzi jezdni. Hydranty muszą zapewniać odpowiednią wydajność, a dla budynków o większym zapotrzebowaniu na wodę do gaszenia pożaru stosuje się kilka hydrantów. Dokładne wymagania dla konkretnego obiektu ustala projektant w porozumieniu z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, jeśli jest on wymagany.
Przy budowie domu jednorodzinnego hydrant rzadko wpływa na projekt samego budynku, ale może mieć znaczenie przy planowaniu zjazdu z drogi, ogrodzenia, miejsc postojowych czy przyłącza wody. Hydrantu nie wolno zastawiać ani zabudowywać, a dojazd do niego musi pozostać wolny. Zmiana lokalizacji hydrantu, np. w związku z budową zjazdu, wymaga uzgodnienia z zarządcą sieci wodociągowej i zwykle odbywa się na koszt inwestora. W przypadku budynków usługowych, magazynowych czy wielorodzinnych odległość od hydrantów ma bezpośredni wpływ na spełnienie wymagań przeciwpożarowych.
Najdokładniejszym źródłem jest mapa do celów projektowych lub kopia mapy zasadniczej z powiatowego ośrodka dokumentacji geodezyjnej i kartograficznej. Wiele powiatów udostępnia też bezpłatnie dane GESUT w swoich geoportalach, gdzie po włączeniu warstwy uzbrojenia terenu można zobaczyć przebieg wodociągu oraz położenie hydrantów. Informacji udziela również lokalne przedsiębiorstwo wodociągowe, które prowadzi ewidencję hydrantów i odpowiada za ich sprawność. Orientacyjne położenie hydrantów można znaleźć także w otwartych mapach tworzonych przez społeczność, jednak nie zastępują one danych urzędowych.
Hydrant oznacza się kolorem niebieskim, takim samym jak sieć wodociągowa, do której jest podłączony. Na kolorowych mapach do celów projektowych łatwo go więc odnaleźć wzdłuż niebieskiej linii wodociągu.
Hydrant świadczy o tym, że w pobliżu przebiega sieć wodociągowa, ale nie przesądza o możliwości podłączenia działki. O przyłączeniu decyduje przedsiębiorstwo wodociągowe, wydając warunki przyłączenia, a woda z hydrantu nie może być wykorzystywana do zaopatrzenia budynku.
Nie. Pobór wody z hydrantu bez zgody przedsiębiorstwa wodociągowego jest niedozwolony. W uzasadnionych przypadkach, np. na budowie, można uzyskać zgodę i pobierać wodę przez stojak z wodomierzem, na zasadach określonych przez wodociągi.
Litera w oznacza przewód wodociągowy, a liczba obok niej, np. 110 lub 160, to średnica przewodu w milimetrach. Dodatkowo może pojawić się oznaczenie materiału, np. PE lub żel., oraz informacja, czy przewód jest istniejący, czy projektowany.
Oznaczenie hydrantu na mapie to niewielki niebieski znak punktowy umieszczony przy przewodzie wodociągowym, zdefiniowany w rozporządzeniu o bazie danych obiektów topograficznych i mapie zasadniczej. W terenie położenie hydrantu, szczególnie podziemnego, wskazuje tabliczka z jego średnicą i odległościami. Wiedza o tym, gdzie znajdują się hydranty i jak je odczytać na mapie, przydaje się nie tylko projektantom i strażakom, ale także każdemu inwestorowi, który planuje zjazd, ogrodzenie lub przyłącze w sąsiedztwie sieci wodociągowej.
Redakcja portalu KompendiumBudowlane.pl to zespół specjalistów z wieloletnim doświadczeniem w branży budowlanej. Współpracujemy, by dostarczać czytelnikom rzetelne informacje na temat budownictwa, innowacyjnych technologii, remontów i aranżacji przestrzeni. Nasza wiedza pozwala na tworzenie treści, które wspierają zarówno profesjonalistów, jak i pasjonatów w realizacji projektów. Dzięki bieżącej aktualizacji naszych materiałów, użytkownicy mogą być na bieżąco z najnowszymi rozwiązaniami i trendami. Z nami każde przedsięwzięcie budowlane staje się bardziej zrozumiałe i możliwe do osiągnięcia.